Nối tiếp từ chủ đề tầm quan trọng của nguồn nhạc của bác @kenzoman nhưng có liên quan đến sở thích cá nhân em mình lập thớt riêng để chia sẻ và học hỏi từ anh em có chung sở thích (âm nhạc và tạo/cover nhạc từ AI). Nhạc Việt, vẫn chủ yếu là thanh nhạc (nhạc có lời), đều tồn tại 2 điểm yếu quan trọng, bao gồm cả các trung tâm tại hải ngoại: 1. Thu âm kém. Phối khí nhiều bài rất hay nhưng tuyệt đai đa số chất lượng thu âm/mix thì tệ 2. Ca sĩ yếu: cả về nội lực (giọng hát thiếu lực, kém vang/rền, không ổn định...) lẫn kỹ thuật. Hồi trẻ, mình đã từng nuôi kế hoạch sẽ thuê ca sĩ, nhạc sĩ phối khí để thực hiện các bài hát yêu thích. Tuy nhiên, tầm 13-14 năm trước, khi nghe/xem Thanh Lam hát đôi cùng ca sĩ opera David Dior (..??) của Israel tại Nhà hát lớn Hà Nội thì mình bỏ. Mà thuê ca sĩ cỡ đó hát nhạc Việt chắc phải tỷ phú USD. Trình tiếng Anh kém, chỉ đủ đọc hiểu (chứ đừng nói tiếng Ý, Pháp, Latin...), nghe được nhưng không cảm được gì từ, còn giai điệu thì nghe khí nhạc cho xong. Từ đó mình chủ yếu tập trung vào khí nhạc (không lời) với các file gốc hi-res. Các bản thanh nhạc cũng chủ yếu để mang đi thử loa, test dàn... Nhạc Việt cũng sưu tầm, phân loại...để đó. Thỉnh thoảng "vật quá" thì lôi ra nghe nhưng cũng chỉ tầm 1 tiếng là nhức đầu vì chất lượng. Tuy nhiên, công nghệ AI đã thực sự tạo ra cuộc cách mạng âm nhạc (với mình). Bộ đôi Suno AI và ChatGPT kết hợp khắc phục được hầu hết 2 nhược điểm chí mạng trên mặc dù chất lượng file WAV xuất ra từ Suno chưa đạt được tiêu chuẩn về nền tĩnh như các bản hi-res từ phòng thu chuyên nghiệp. Mình bắt đầu dùng Suno + ChatGPT từ tuần trước với mục đích đầu tiền là cover lại kho nhạc Việt của mình. Kết quả đạt được vượt cả kỳ vọng dù còn tồn tại một số hạn chế nhưng mình tin với xu hướng nâng cấp hiện tại, các hạn chế đó sẽ dần được loại bỏ trong các phiên bản sau (phiên bản hiện tại của Suno AI là v5) Trước định nghe thử nhạc mình làm qua Suno, các bác nhớ lưu ý 2 điểm "chết người" Thứ nhất, mình có thiên hướng classical mà đây là nhược điểm của Suno. Trong kho data để đào tạo của nó có rất ít thể loại này và cũng rất ít data về các ca sỹ Việt nên huấn luyện nó hát Tiếng Việt theo chuẩn opera rất tốn xxx. Ngoài ra, sở thích thanh nhạc của mình cũng tập trung vào sử thi, không gian, điện ảnh, thánh ca...nên liên tục sử dụng các chỉ dẫn "mạnh", ép Suno v5 đến giới hạn đến mức nó thường xuyên "dỗi", trả lại credits hoặc bị quá tải vòng lặp nên đẩy độ dài bài hát đến giới hạn 7'59''. Điều này dẫn đến nó tạo file nhạc thỉnh thoảng xuất hiện điểm nổ hoặc lẹt xẹt ở dải cao ở một số bài. Loa kiểm âm mình dùng là Acapella High Violin mkIII có loa treble là plasma, không có màng loa nên không sợ vỡ. Thứ hai, cũng là hệ thống kiểm âm của mình thiên hướng chính xác nên mình cũng chỉ giữ lại những bản Suno xuất ra đạt DR tiêu chuẩn. Âm lượng thường nhỏ hơn nhạc Việt thông thường để đảm bảo độ động đủ cho những khoảng bùng nổ và không gian sắp xếp dàn nhạc (theo yêu cầu của mình...). Giờ ta bắt đầu vào việc ...!!!
Bài 1: Học việc - Ảo Ảnh của Y Vân Bài này thuộc thể loại trữ tình, không quá rên rỉ và quan trọng là nó có lợi thế vần A - đứng đầu danh sách, khỏi cần tìm. Nhiều ca sỹ hát bài này nhưng em ko nghe được. Có mỗi Thiên Tôn của PBN cover lại theo phong cách crossover, em thích !! Nhưng chưa đủ đô, nâng lên opera thì lại chưa tới tầm nên em chọn phong cách symphonic metal (loại rock metal duy nhất em còn nghe đến bây giờ). Em vắt Suno ra được 4 bản... V1 là em để thuần túy symphonic metal arrangement. Nó sẽ hát mượt nhất theo đúng chất metal. V2-3-4 là em phụ vụ sở thích của em nên ép nó vào epic Vietnamese symphonic metal with operatic bel canto vocal. Nếu cụ nghe bằng loa vi tính hay tai nghe thì đặc tính epic không phát huy được, còn loa khác thì em chưa thử nên không rõ.
Bài 2 - Chờ thêm một đời (Lam Anh) - Tốt nghiệp Sau khi làm xong Ảo Ảnh, tai em thì ok rồi nhưng để "tốt nghiệp" thì phải có giáo viên khách quan. Một ông anh đam mê audio và nhạc Việt trữ tình (gồm cả nhạc Vàng, mà nói chung em quy vào rên rỉ) gửi cho bản nhạc mới mà ông ấy "bồ kết" cho em. Đề bài đặt ra là cover cho ông ấy bản bốc lửa để nghe những lúc nhậu nhẹt về nhà ôm chậu !!! Link gửi thì bản live, nghe muốn thủng tai, em phải lọ mọ đi kiếm bản phòng thu, nghe qua loa máy tính... tạm ổn, có tí cảm xúc. Chuyển sang dùng Ampli iFi DSD Sig + tai nghe ATH m50x... ngon hơn, có tý luyến láy. Chuyển tiếp lên hệ thống thì ....xxx. Toàn giọng mũi nghẹt thở, mỏng dính, kỹ sư thu âm đẩy bè trầm lên cao quá, nghe nhức đầu gần chết. Em bắt đầu đánh vật với Suno, nói mãi nó không hiểu nên em chuyển qua tham chiếu Sharon den Adel của Within Temptation, vốn là giọng ca sexy nhất (theo em). Tốn mấy chục credits thì cuối cùng nó cũng tạm định hình. Em phang luôn Rock Ballad, chuyển cho ông ấy thì bị phán xanh rờn "không cảm xúc bằng bản gốc !!". Em đẩy lên symphonic Metal ... bản 1 gật đầu... bản 2 gật đầu...rồi nhảy dựng lên bảo "không phải con người...vì không ai hát được như vậy cả". Rồi quyết định ôm chặt bản v2 đó. Em đặt tên là bi kịch thần thoại v2 Sẵn hứng thú, em ép lên tiếp Emma Shapplin để chuyển sang classical-crossever. Ông ấy lắc đầu còn em thấy hay hơn, lên xuống liên tục, đúng chất opera em thích nên em vẫn lưu lại để nghe...
Bài 3 - Nhạn Khâu Từ Đây là ám ảnh của em từ thời đi học. Các bác thế hệ 7-8x chắc đều nhớ "Tình là chi.." trong Thần Điêu hiệp lữ của Kim Dung. 1. Lời tác giả Nguyên Hiếu Vấn : Năm Ất Sửu Thái Hoà thứ năm, tới Tinh Châu thi, đường gặp người bắt nhạn nói: "Hôm nay bắt được một con nhạn, đem giết. Con thoát được lưới buồn hót không chịu đi, cuối cùng lao xuống đất mà chết." Tôi bèn mua lấy, đem chôn trên sông Phần, đắp đá thành mộ chí, gọi là mồ chim nhạn. Khi đó nhiều người cùng đi làm thơ phú, tôi cũng làm bài "Nhạn khâu từ". Bài cũ đó không theo nhạc điệu, nay sửa lại. Vào năm Thái Hòa thứ 5 thời Kim Chương Tông (1205), Nguyên Hiếu Vấn khi đó 16 tuổi tới Tịnh Châu dự thi, lúc đi qua sông Phần, ông thấy một thợ săn đang cầm 2 con chim nhạn đã chết. Người thợ săn đó nói: “Buổi sáng hôm nay, tôi dùng lưới bắt được một con chim nhạn rồi giết chết nó. Khi đó, có một con chim nhạn khác từ trong lưới bay ra, nó nhìn thấy con chim nhạn kia đã chết, thì đau khổ kêu khóc, bay vòng vòng trên không trung thật lâu mà không chịu rời đi. Cuối cùng, nó lao xuống từ không trung, đầu chạm đất mà chết”. Nguyên Hiếu Vấn nghe xong câu chuyện liền bỏ tiền mua 2 con chim nhạn, chôn cạnh bờ sông Phần. Bốn bên đắp bằng đá cuội để làm dấu hiệu, gọi là “Gò Nhạn”. Những sĩ tử đi cùng lúc đó thi nhau làm thơ để tỏ lòng thương tiếc, Nguyên Hiếu Vấn cũng viết một bài có tựa đề “Mạc ngư nhi. Nhạn khâu từ”. 2. Tiết tháo chim nhạn. Người xưa cho rằng, chim nhạn bản tính trung trinh, một khi đã chọn bạn đời thì sẽ bên nhau như hình với bóng. Nếu như một trong 2 con bất hạnh mà chết sớm, thì con kia sẽ sống đơn độc một mình như thế cho đến hết phần đời còn lại, nó sẽ không chọn thêm bất kì một con chim nhạn nào khác ở bên bầu bạn nữa. Thời Hán - Đường, trước khi đón dâu, có một nghi lễ quan trọng gọi là “tế chim nhạn”. Khi nhà trai đến nhà gái rước râu, trước tiên phải dâng cho nhà gái một con chim nhạn lớn, để biểu thị thành ý trung trinh, mãi mãi không bao giờ thay đổi. Nó giống như Trầu Cau của Việt Nam ta vậy (Em cũng ko rõ hiện tại Trung Quốc còn dùng ko nữa. Nhạc sỹ Phan Huỳnh Điểu cũng có Truyện ca Trầu Cau rất hay nhưng chủ yếu vẫn dùng nôm - bạch thoại nên ý cảnh ko thể so sánh với Nhạn khâu từ được) 3. Khúc "Chiêu hồn". Bài thơ này được Khuất Nguyên sáng tác trên đường đi đày sau khi nghe tin Sở Hoài Vương chết. Có thuyết cho là tác phẩm cùa Tống Ngọc làm để chiêu hồn Khuất Nguyên. Đám ma thời cổ đại có tục lệ trèo lên mái nhà gọi hồn người chết. Lời hát khi chiều hồn thay đổi theo đối tượng. Lời trong bài Chiêu hồn của Khuất Nguyên là khóc cho Sở Hoài Vưong bị giam chết ở nước Tần. Theo Sử ký ghi chép: Tần Chiêu Vương nhằm xâm chiếm đất đai nước Sở, lừa Sở Hoài Vương vào nước Tần và ép buộc không được, sau đó bất giam ông. Ba năm sau, Sở Hoài Vương chết tại đất Tần. Khi còn ở trong triều Khuất Nguyên kiên quyết phản đối việc Sở Hoài Vương đến Tần. Lúc Sở Hoài Vương mất, Khuất Nguyên đang trên đường đi đày, ông đau lòng thương cho số mệnh của Hoài Vương và tương lai đất nước Sở. Chủ đề của Chiều hồn là kêu gọi hồn Hoài Vương trở về Giang Nam. 4. Khúc "Sơn Quỷ". Sơn Quỷ là thiên danh trong « Sở Từ – Cửu Ca ». Thân phận của Sơn Quỷ được lưu truyền trong dân gian Trung Hoa với nhiều truyền thuyết khác nhau, bao gồm các chủng loại như nữ thần, yêu tinh, sơn thần. Bài hát này là bài ca dùng để cúng tế sơn thần, miêu tả tư thái và phục sức của vị thần mang hệ nữ này. Nội dung phần lớn thể hiện tình cảm biệt ly ưu sầu ai oán. Sơn Quỷ là bài ca thứ chín trong « Cửu Ca », một tổ hợp các bài ca tế thần do Khuất Nguyên chỉnh sửa và viết lại từ các bài dân ca nước Sở. Phần lớn nội dung « Cửu Ca » miêu tả đời sống tình cảm của quỷ thần, ví dụ như « Tương Quân », « Tương Phu Nhân», « Vân Trung Quân ». Trong hệ thống Trung Hoa cổ điển: Muốn nói tình chí cực, u ám, mang màu linh dị → mượn Sở Từ Muốn nói đạo lý, chuẩn mực → mượn Kinh Thi Vậy là chúng ta có thể "diễn nghĩa" lại bài Nhạn khâu từ rồi. Bản dịch tiếng Việt theo bài hát của Châu Thâm (Chu Thần) lệch nghĩa nhiều quá. Em thấy hát theo đúng phiên âm Hán - Việt là chuẩn nhất. Em cũng không thích cái giọng "nam hóa nữ" của Châu Thâm !!! Vấn thế gian tình thị hà vật, Trực giao sinh tử tương hứa? Thiên nam địa bắc song phi khách, Lão sí kỷ hồi hàn thử. Hỏi thế gian, tình là vật chi Để lứa đôi thề nguyền sinh tử? Từ trời nam tới đất bắc, hai kẻ vẫn luôn bay bên nhau, Sát cánh cùng trải qua ấm lạnh. Hoan lạc thú, Ly biệt khổ, Tựu trung cánh hữu si nhi nữ. Quân ưng hữu ngữ, Miểu vạn lý tầng vân. Niềm vui khi hoan lạc, Nỗi khổ lúc biệt ly, Chung quy đều chỉ vì có tình si nam nữ. Giọng nói của người (mới quanh đây) (giờ) Đã xa mịt mù trên tầng mây vạn dặm. Thiên sơn mộ tuyết, Chỉ ảnh hướng thuỳ khứ? (Từ nay ta sớm chiều qua) Thiên Sơn (chiều) phủ tuyết, Lẻ bóng biết về đâu? Hoành Phần lộ, Tịch mịch đương niên tiêu cổ, Hoang yên y cựu bình Sở. "Chiêu hồn" Sở ta hà ta cập, "Sơn quỷ" ám đề phong vũ. Trên dải sông Phần, Tiếng tiêu cổ rộn rã năm xưa nay đã thành tịch mịch, ("Tịch dương tiêu cổ") Khói/mây loang trên bình nguyên nước Sở. Bài "Chiêu hồn" cất lên đâu còn kịp, Khúc "Sơn quỷ" cũng ảm đạm trong gió mưa. Thiên dã đố, Vị tín dữ, Trời còn ghen tị đấy, (người ...) vẫn chưa tin ? Oanh nhi yến tử câu hoàng thổ. Thiên sầu vạn cổ, Vi lưu đãi tao nhân. Cuồng ca thống ẩm, Lai phỏng nhạn khâu xứ. Đôi kẻ yến oanh rồi cũng trở thành nấm đất. Mối sầu ngàn năm này đành để lưu truyền tới muôn đời sau, Để làm đồ nhắm rượu cho những tao nhân mặc khách. (Khi cần cảm hứng để) hát điên cuồng, uống rượu bằng bát... (Thì) Tới thăm nấm mộ chim nhạn này. Bản 1,2 - Cổ phong Bản 3 - Cổ phong, dual voice luôn cho máu Bản 4,5 - Tăng cường không gian điện ảnh
Bài 4,5 - Chuyển thế liên hoa vs Độ ta không độ nàng Đây là 02 bài hát nổi tiếng bên China một thời. Độ ta không độ nàng đã được cover rất nhiều bởi ca sĩ Việt với phần lời tự chế hoặc dịch lướt (sai ý nhiều). Điểm đặc biệt khiến em thích là tinh thần 2 bài này là cặp đối nghịch hoàn hảo Phật - Ma. Bài trước đầy thiền ý, bài sau nặng tâm ma. Nghe từng bài thấy ở mức khá nhưng nếu nghe cả 2 bài cùng lúc sẽ là một trải nghiệm cảm xúc đỉnh cao. 转世莲花 Chuyển thế liên hoa 乌兰托娅 (Ô Lan Thác Á) 作词：贺灵安 → Tác từ: Hạ Linh An 作曲：李勇 → Tác khúc: Lý Dũng 制作人：杨学涛 → Chế tác nhân: Dương Học Đào 大千世界佛法无边 Đại thiên thế giới, Phật pháp vô biên → Thế giới rộng lớn, Phật pháp vô cùng 心若有灵犀蝴蝶自翩翩 Tâm nhược hữu linh tê, hồ điệp tự phiên phiên → Nếu lòng có sự đồng cảm, bướm tự bay lượn 纵使身在此岸爱在彼岸 Túng sử thân tại thử ngạn, ái tại bỉ ngạn → Dù thân ở bờ này, tình ở bờ kia 也要在清水中种下那爱的莲 Dã yếu tại thanh thủy trung chủng hạ na ái đích liên → Vẫn phải gieo đóa sen tình trong nước trong 滚滚红尘良善随缘 Cổn cổn hồng trần, lương thiện tùy duyên → Chốn hồng trần cuồn cuộn, thiện lương tùy duyên 心若无旁骛功德自圆满 Tâm nhược vô bàng vụ, công đức tự viên mãn → Nếu lòng không vướng bận, công đức tự tròn đầy 纵使相隔千里远在天边 Túng sử tương cách thiên lý, viễn tại thiên biên → Dù cách nhau ngàn dặm nơi chân trời 也会看到爱的阳光洒满心田 Dã hội khán đáo ái đích dương quang sái mãn tâm điền → Vẫn thấy ánh sáng tình yêu tràn đầy lòng 我是佛前那一朵莲 Ngã thị Phật tiền na nhất đóa liên → Ta là đóa sen trước Phật 带著佛的心愿转世到人间 Đái trước Phật đích tâm nguyện chuyển thế đáo nhân gian → Mang theo tâm nguyện của Phật mà chuyển sinh xuống nhân gian 素心一片心无杂念 Tố tâm nhất phiến, tâm vô tạp niệm → Tấm lòng thanh khiết, không vướng tạp niệm 只为能够传颂佛的爱恋 Chỉ vi năng cấu truyền tụng Phật đích ái luyến → Chỉ để truyền tụng tình yêu của Phật 我是佛前那一朵莲 Ngã thị Phật tiền na nhất đóa liên → Ta là đóa sen trước Phật 为了你的夙愿转世到人间 Vị liễu nhĩ đích túc nguyện, chuyển thế đáo nhân gian → Vì tâm nguyện từ kiếp trước của người mà tái sinh xuống nhân gian 冰清玉洁一尘不染 Băng thanh ngọc khiết, nhất trần bất nhiễm → Trong sạch như băng ngọc, không vướng bụi trần 只为能了却前世的尘缘 Chỉ vi năng liễu khước tiền thế đích trần duyên → Chỉ để dứt bỏ duyên trần từ kiếp trước Giọng Ô Lan Thác Á rất hợp với bài này. Tuy nhiên, sở thích huyền huyễn, không gian, sử thi...của em vẫn cứ phải chuyển lên giọng nam opera mới cảm nhận hết được. Em định chuyển thể ra tầm 70% tiếng Việt cho dễ cảm nhưng lúc đó đang máu me quá nên chưa có thời gian. Bản thân Hán Việt của nó cũng đã rất sát tiếng Việt rồi nên bản chuyển thể sát hơn em lên kế hoạch làm sau. Bác nào hứng thú thì giúp em !!! 渡我不渡她 苏谭谭 (Tô Đàm Đàm) 佳鹏 (Giai Bằng) Bài này ngôn từ đơn giản hơn, em thấy bản của bạn Sakura Shan trên FB dịch sát nghĩa, đúng cấu trúc nên dùng để cover, chỉnh sửa một số chỗ cho sát hơn. Thế là được 02 bản. Sau đó lại điều chỉnh tiếp và thấy hay hơn...làm thêm 4 bản nữa. Buồn cái là Youtube báo hết hạn mức up trong ngày nên em đưa trước 2 bản lời 1 và 1 bản lời 2 (em thích hơn), còn 3 bản lời 2 chờ Youtube mở khóa sau 24 tiếng (nó nói vậy)...
Bài 6 - Bản đàn xuân (Lê Thương) Sau khi tạm xong đồ China, em bắt đầu chuyển sang nhạc Việt 100%. Không chỉ vì đứng đầu vần Alphabet trong danh sách của em mà Bản đàn xuân còn là tác phẩm em luôn dành cho nó sự ưu ái nhiều nhất vì số phận của nó. Một tác phẩm thanh nhạc quá hoàn hảo, từ nghệ thuật pha trộn giai điệu thất cung phương Tây với âm hưởng ngũ cung phương Đông đỉnh cao đến hình tượng thi ca và tính triết lý của nó. Một tác phẩm là nguồn cảm hứng cho Văn Cao viết "Cung đàn xưa" và Phạm Duy viết "Tiếng đàn tôi" lại hầu như bị quên lãng. Rất ít ca sĩ hát nó, người hát nó lại không đạt, thậm chí còn sai lời, sai tên như Quỳnh Lan với Đàn bao tuổi rồi ..!!!??? Gần đây nhất có Thụy Vân trình bày lại nhưng vẫn kiểu ủy mị, rên rỉ... hoàn toàn không phù hợp với quy mô triết lý của nó. ... Đàn ca nửa lời Để cung nhẹ lơi... Đó vẫn là chỉ dẫn chủ đạo để em nghe khí nhạc classical Phương Tây bấy lâu nay !! Đến bài này thì Suno bắt đầu bộc lộ giới hạn. Nó bắt đầu "dỗi", trả lại credits của em. Ép nó lên tầm opera thì nó phọt luôn ra chant (Thánh Vịnh). OK ! cũng được thậm chí còn là thu hoạch bất ngờ của em. Ép tiếp cho rõ lời hơn thì nó nhảy luôn lên "thơ giao hưởng" và xuất hiện clipmax (tiếng nổ, lẹt xẹt.. ở đoạn đầu). He he.. dù không đạt mục tiêu nhưng lại có thu hoạch bất ngờ. Đúng là Tái ông mất ngựa .... P/S: Ngứa tay em gõ một cái thì AI cho kết quả như sau !! Ôi AI !!
