Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax-Paul Desmond

Lịch sử cây kèn saxophone​

​

Kèn saxophone được một người Bỉ tên là Adolphe Sax (1814-1894) phát minh. Thừa hưởng khả năng làm nhạc cụ từ người cha, lớn lên, Adolphe học chơi clarinet và sáo.

​

Dinant, thành phố nhỏ thuộc vùng nói tiếng Pháp của Bỉ, quê nhà của người đã tạo ra kèn saxophone​

Năm 1840, ông nảy ra ý định cải tiến cây kèn clarinet bass thành 1 nhạc cụ mới có thể tạo âm thanh quãng giữa so với âm thanh cao của cây clarinet và trầm của cây trumpet.

Năm 1842, Adolphe đến Paris để có điều kiện làm việc tốt hơn.

Năm 1845, cây kèn saxophone đầu tiên ra đời và ngay lập tức được nhiều nhạc sĩ Pháp chọn sử dụng trong dàn nhạc.

​

Năm 1858, Adolphe đảm nhận chỉ huy dàn nhạc tại nhà hát Opera Paris. Một năm sau, ông mở lớp dạy kèn saxophone đầu tiên tại Viện âm nhạc Paris.

Trong quá trình phát minh ra cây kèn, Adolphe phải vay mượn nhiều để có kinh phí sản xuất kèn. Cuối đời, ông lâm vào cảnh vỡ nợ và chết trong nghèo khổ, bất kể phát minh của ông nổi tiếng thế giới. Tuy nhiên, tên tuổi của ông đã sống mãi cùng cây kèn sax. Từ năm 1920, cây kèn ấy đã lên ngôi trong thời đại của nhạc jazz, nó cũng có vị trí quan trọng trong dàn nhạc cổ điển và pop đương đại.

Họ nhà kèn Saxophone​

​

Hehe :-D :-D, quả thật có lẽ kèn saxo có một vị trí khá là quan trọng trong thưởng thức âm nhạc của các Audiophile Việt Nam. Từ các nghệ sĩ của Pop như Kenny G, Sam, hay Jazz thì vô cùng nhiều Ben Webster, John Coltrane, Sonny Rolline, Paul Desmond...nhiều không kể xiết.

Có vẻ như Sax gần như là nhạc cụ chủ đạo của Jazz qua mọi thời kỳ với chất nồng nàn, khò khè, phiêu bồng, phóng khoáng, và không kém lãng mạn. Hehe, khi đến nhà ai đó chơi hay nghe nhạc, XX thường nghe anh/em nói với nhau "bộ giàn này nghe kèn saxo hay lắm", hay "Nghe như nghệ sĩ đang ở trước mặt, vung vẩy cây kèn...", "Nghe rõ cả tiếng lấy hơi, tiếng phun nước bọt phì phì..."

Nhạc Jazz rất hay có các nhóm Tam Tấu-Trio, Tứ Tấu-Quartet xuất phát từ 1 nghệ sĩ Saxo nổi tiếng, sau đó kết hợp với Contrebass, Piano, Trống...

XX lúc bắt đầu tập tễnh chơi bộ giàn, cũng xuất phát với nghe các album saxo, và sau đó vô cùng yêu mến nhạc cụ này, có lúc ngày đêm tìm kiếm các album của nhóm Tứ Tấu Dave Brubeck với Take Five, Blue Rondo A La Turk, Koto Song...và có hơn 30 album của nhóm này, hay tìm tòi cho đủ bộ John Coltrane...

​

​

​

Mời các bác tiếp ạ...:-D

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Topic này hay đấy,
em mê kèn nhưng mù tịt về kèn
các bác vô đây bóng bàn mau mau cho em xóa mù
cám ơn các Bác thật TO

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Ơ em cứ tưởng cái Bác Dave Brubeck chơi Bi a lô Ra chứ nhể.
Chơi Sắc Ra thì eo ôi là nhiều cao thủ ợ, chắc phải đến cỡ Trăm chứ chả ít hơn đâu.

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Trong nhóm tứ tấu Dave Brubeck có Bác Paul Desmond thổi ạ.

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Bác nào có thông tin về Davis không ạ?

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Vâng em là em cũng biết thế nhưng nói thật cái hình đâu có ăn nhập.

Bác hỏi Miles Davis có phải hông ạ? Một nghệ sỹ thổi Sax Jazz em thấy hay đấy ợ ( khắc khoải, thổn thức là rất là Đĩ nữa)
Một vài nghệ sỹ mà em biết và nghe rồi:
Cannonball Adderley, Jonh Coltrane, Sonny Rollins, Kirk, Charlie Parker, Eddie Harris....

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Bác Miles này thổi trumpet đấy chứ ạ.

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Miles Davis
dạ e thấy có thổi chung với John Coltrane đấy ạ

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Hehe, thành phần của nhóm tứ tấu Dave Brubeck thời kỳ huy hoàng nhất (1958-1967):

- Piano: Dave Brubeck
- Sax: Paul Desmond
- Bass: Eugene Wright
- Drum: Joe Morello

Sau đó Tứ Tấu Dave Brubeck cũng có nhiều tay chơi Sax khác như Gerry Mulligan, Bobby Militello, và cũng nhiều lần thay đổi các tay trống, bass, nhưng đều không xuất sắc như giai đoạn có Paul và Joe.

XX nghe một trong những album cực đỉnh của Dave là:

​

Và cực kỳ ấn tượng, các bác cứ hình dung là các nghệ sĩ chơi xong 1 bài, được khán giả vổ tay nhiệt liệt, điều đó kích thích sự thăng hoa của họ. Và càng về sau, Dave càng chơi bốc hơn. Đặc biệt khi nghe Volume 2, Bài "Castilian Drums" để cho Joe Solo trống, rất dài, kỹ thuật ấn tượng, dứt đoạn solo ấy, cả nhà hát như vỡ tung la hét, vỗ tay, và XX cũng muốn nhảy dựng lên

Có ý kiến cho rằng chính Time Out mới là album giá trị nhất của Dave, vì được xem là chuẩn mực của Jazz Quartet, và là album Jazz đầu tiên bán được hơn 1triệu bản. Trong Time-Out, các bản Jazz được chơi với phong cách cực kỳ tinh tế, sáng tạo

​

Nghe Dave phê lắm các bác :-D

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Theo cá nhân em thì Time out là album khai phá ra lối chơi jazz mới, giống như Jimmi Hendrix ở nhạc rock hay Segovia ở thể loại guitar cổ điển. Sau này các nghệ sỹ, nhóm nhạc ít nhiều đều chịu ảnh hưởng của các nghệ sỹ thiên tài này.

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Xin lỗi cho em lầm bầm tý...thế này thì bác XX phải đổi lại tên Thớt đi chứ nhể.
Chứ cái đĩa này thì chơi được nhất là Piano cơ...tiếng đàn thiệt hay ợ

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Chết rồi, XX lại nói lung tung sang Dave là tay chơi Piano, chẳng là đang nhắc đến Paul Desmond, rồi lai nhắc đến Tứ Tấu, hehe :-D, thôi các bác thông cảm, nó Jazzy thế mới là Jazz :-D

Hehe, trong Time-Out, Tứ Tấu Dave Brubeck chơi thể loại Cool - West Coast jazz...

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

bác XX rì viu cái nhà bác Chico Freeman đc kô ạ?
Sax là e thích nhất cái CD Sensitive Spirit của bác ý.
Em cám ơn

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Tuy nhiên, nếu nói về Jazz thì nhóm Dave Brubeck cũng chỉ ở mức dễ nghe, thường thường bậc trung thôi, còn về Jazz kinh điển thì phải nhắc đến các Jazz Band nổi tiếng với các album đã đi vào lịch sử nhạc Jazz như...

Miles Davis' với "Kind of Blue"
John Coltrane's "Giant Steps,"
Ornette Coleman's "Shape of Jazz to Come."

Được xem là đỉnh điểm của ngẫu hứng và thăng hoa của Jazz thời kỳ Free Jazz...

​

​

​

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Bác xác xơ up lên album Dave at Carnegie Hall đi, nghe bác tả mà em cũng muốn nhảy dựng lên.

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Còn một cháu chơi sax tenor khá hay nữa là Stan Getz, em khoái chú này, đặc biệt là những bản Latin Jazz, Bossa Nova. Nhìn chung là nghe sax dễ nghe, thư giãn hơn nghe trumpet, tuy em mới nghe Trumpet. Chet Baker cũng chủ yếu là chơi Trumpet và hát nghe giọng mai mái rất lạ tai. Charlie Parker và Miles Davis thì lâu quá, những bản thu âm đều không được tốt lắm.

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Còn một số nghệ sĩ Sax khác cũng rất đáng nghe: Lester Young, Garry Mulligan, Ben Webster, Scott Hamilton,....

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Ngoài ra còn có thể kể ra thêm 1 ít nghệ sĩ chơi Jazz Sax nữa: Archie Shepp, Cannonball Adderley, Grover Washington, Sonny Stitt, Sander Pharaoh, Branford Marsalis, Dexter Gordon, David Murray, Wayne Shorter, Albert Ayler, Michael Brecker, Art Pepper, Eric Dolphy, ....(còn hàng trăm.... :-D)

Và nếu chúng ta nhìn vào danh sách 100 album hay nhất trong lịch sử của nhạc Jazz thì sẽ thấy là các album của Sax chiếm một tỉ lệ cao :-D

(Danh sách này được trích ra từ eBook - A History of Jazz Music - Tác giả: Piero Scaruffi)

Các số thứ tự màu đỏ là sax, hehe, có thể XX đánh dấu thiếu 1 số album trong danh sách này

1 Charles Mingus: The Black Saint And The Sinner Lady (Impulse!, 1963)
2 John Coltrane: A Love Supreme (Impulse!, 1964)
3 Albert Ayler: Spiritual Unity (ESP, 1964)
4 Sun Ra: Atlantis (Saturn, 1967)
5 Lennie Tristano: Descent into the Maelstrom (Inner City, 1952)
6 Cecil Taylor: Unit Structures (Blue Note, 1966)
7 Ornette Coleman: The Shape of Jazz To Come (Atlantic, 1959)
8 Don Cherry: Mu (BYG Actuel/Get Back, 1969)
9 Carla Bley: Escalator Over The Hill (JCOA, 1971)
10 Anthony Braxton: Saxophone Improvisations (America, 1972)
11 Miles Davis: Kind Of Blue (Columbia, 1959)
12 John Coltrane: Ascension (Impulse, 1965)
13 Art Ensemble of Chicago: Les Stances A Sophie (Nessa, 1970)
14 Eric Dolphy: Out to Lunch (Blue Note, 1964)
15 Lennie Tristano: Crosscurrents (Capitol, 1949)
16 Miles Davis: Bitches Brew (Columbia, 1969)
17 Charles Mingus Pithecanthropus Erectus (Atlantic, 1956)
18 Albert Ayler: Vibrations (Debut, 1964)
19 Thelonious Monk: Brilliant Corners (Riverside, 1956)
20 Charlie Haden: Liberation Music Orchestra (Impulse!, 1969)
21 Tim Berne: Fractured Fairy Tales (JMT, 1989)
22 Sun Ra: The Magic City (Saturn, 1965)
23 John Coltrane: My Favorite Things (Atlantic, 1960)
23 Ornette Coleman: Free Jazz (Atlantic, 1960)
24 Paul Bley: Open, To Love (ECM, 1972)
25 Anthony Davis: Lady of the Mirrors (India Navigation, 1980)
26 Charles Mingus: Mingus Ah Um (Columbia, 1959)
27 Pharoah Sanders: Karma (Impulse!, 1969)
28 Charlie Haden: Dream Keeper (Blue Note, 1990)
29 Anthony Braxton: Alto Saxophone Improvisations (Arista, 1979)
30 Cecil Taylor: Nefertiti (Freedom, 1962)
31 Sonny Rollins: Saxophone Colossus (Prestige, 1956)
32 David Holland: Conference of the Birds (ECM, 1972)
33 Modern Jazz Quartet: Fontessa (Atlantic, 1956)
34 Joe McPhee: Topology (HatART, 1981)
35 George Russell: Ezz-thetics (Riverside, 1961)
36 Henry Threadgill: When Was That (About Time, 1982)
37 Guillermo Gregorio: Ellipsis (Hat Art, 1997)
38 John Coltrane: Giant Steps (Atlantic, 1959)
39 Wayne Shorter: Speak No Evil (Blue Note, 1964)
40 Mahavishnu Orchestra: The Inner Mounting Flame (Columbia, 1971)
41 Weather Report: I Sing the Body Electric (Columbia, 1972)
42 George Lewis: Solo Trombone Records (Sackville, 1976)
43 Borbetomagus: Barbet Wire Maggot (Agaric, 1983)
44 David Torn: Best Laid Plans (ECM, 1985)
45 Butch Morris: Dust To Dust (New World, 1990)
46 Dexter Gordon: Go (Blue Note, 1962)
47 Butch Morris: Testament (New World, 1995)
48 George Russell: Electronic Sonata For Souls Loved By Nature (Soul Note, 1980)
49 Charles Mingus: Presents (Candid, 1960)
(---còn tiếp---)

​

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

E thì sợ cái ông này nhất vì Không bắt được kiểu chơi của tay này,mà Em cũng chỉ thấy thích mỗi album của ông này là Blue Train thôi

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Cụ Mulligan quá cố, chơi - baritone sax
Còn cụ Paul Desmond cũng đã quá cố, chơi - alto sax

2 cụ này có với nhau 1 album vào năm 1962 đặt tên là: Two Of A Mind

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Blue Train đúng là rất hay :-D

Trong Love Supreme, Coltrane chơi cực kỳ ngẫu hứng, tuy nhiên về chủ đề thì có ảnh hưởng của Tình Yêu Tôn Giáo nên có lẽ hơi khó nghe với ta, XX cũng không "cảm tình" album này lắm.

XX thích nhất album này của Coltrane , được phát hành năm 1959, thời kỳ hoàng kim của Free Jazz, hay lắm, hay lắm các bác :-D

​

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Em chỉ thấy là cách chơi của ông này có hơi hám của núi rừng châu phi que hương của ổng,nên cảm giác toàn ,beo cọp hổ báo nghe lành lạnh kiểu vượn với thú nên em không dám đào sâu mà cũng chỉ có rất ít các albums của ông này.
Sax thì nhiều nhiều lắm.....

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Bác Coltrane này chịu ảnh hưởng của nhạc Ấn Độ thì phải.

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

Hehe, Love Supreme là 1 tổ khúc gồm 4 chương với chủ đề là tình yêu thương, gắn bó linh hồn con người với sự hiến dâng cho đấng Tâm Linh, không cụ thể là vị nào, vì Coltrane tôn thờ tất cả các vị.

Trong giai đoạn giữa của sự nghiệp, Coltrane bắt đầu cùng với các nghệ sĩ Sax nổi tiếng Coleman, Albert Ayler, Sun Ra phát triển thời kỳ Avant-Garde Jazz. Âm nhạc của Coltrane trở nên có nhiều màu sắc hơn, ông nghiên cứu âm nhạc Ấn Độ, Nam Phi... và có khuynh hướng "toàn cầu hóa" trong các album của mình, tiêu biểu là Living Space, Transition, New Thing at Newport, Sun Ship

​

Coltrane tin rằng khi chơi Sax, nghệ sĩ hiến mình cho Đấng Tâm Linh để tạo nên điều kỳ diệu cho khán giả (hehe, ta hay gọi là Lên Đồng), ông cho rằng "Một người buồn bã, sẽ cảm thấy vui hơn, một người khác đang đau đớn, sẽ dịu đi đôi phần" khi nghe nhạc của ông....

​

John Coltrane luôn là tay Jazz Sax vĩ đại nhất!!!​

​

 

Re: Bàn về Saxsophone - Các nghệ sĩ chơi Jazz Sax

gất là hay, thanks
tiếp nữa đê bác Mod Cần Thơ ui.