Phương thức Diretta - Tổng hợp các cách chơi và rút kinh nghiệm

PHÂN LOẠI BOARD NGUỒN THEO CẤU TRÚC XỬ LÝ NGUỒN

1. Board nắn dòng và lọc thụ động: Loại này chỉ bao gồm diode hoặc cầu nắn dòng và tụ lọc, không có mạch ổn áp. Điện áp đầu ra phụ thuộc nhiều vào tải và biến áp, độ gợn và nhiễu còn cao. Board có thể là nguồn đơn hoặc nhiều đường điện áp, việc dùng linh kiện rời hay mạch tích hợp không làm thay đổi bản chất của loại này.

2. Board nguồn có ổn áp một tầng: Bao gồm khối nắn dòng, tụ lọc và một tầng ổn áp duy nhất, có thể là mạch ổn áp tích hợp hoặc mạch rời. Điện áp đầu ra ổn định hơn so với loại nắn dòng thuần, nhiễu và dao động theo tải được kiểm soát tốt hơn. Việc là nguồn đơn hay nhiều đường điện áp không làm thay đổi bản chất nhóm này.

3. Board nguồn có ổn áp và mạch bảo vệ: Ngoài khối nắn dòng, lọc và ổn áp, loại này còn có các mạch bảo vệ như quá dòng, quá áp, khởi động mềm hoặc bảo vệ nhiệt. Đặc điểm chính là vận hành an toàn và ổn định lâu dài, phù hợp cho các thiết bị hoạt động liên tục. Cách triển khai bằng linh kiện rời hay mạch tích hợp, một hay nhiều đường điện áp, không làm thay đổi bản chất.

4. Board nguồn lọc và ổn áp nhiều tầng: Nguồn được xử lý qua nhiều cấp lọc và nhiều tầng ổn áp nối tiếp nhằm giảm nhiễu nền và cải thiện khả năng đáp ứng khi tải thay đổi. Đây là dạng nguồn có mức xử lý cao, thường dùng cho các khối số nhạy như mạch thời gian, mạch giao tiếp và hệ Diretta.

5. Board nguồn tách độc lập theo khối chức năng: Đây không phải là một loại mạch riêng, mà là cách bố trí trong đó mỗi khối chức năng có đường nắn, lọc và ổn áp riêng. Cách làm này nhằm giảm nhiễu lan truyền giữa các khối và thường áp dụng các dạng nguồn thuộc nhóm ổn áp một tầng hoặc nhiều tầng để tối ưu cho Digital Music Transport.

Rất nhiều bác chọn mua nhầm, nhìn nhiều board rất hầm hố nhưng chất lượng không cao. Trên các trang web thương mại điện tử bán các board nguồn rời ở mục 2. Không đảm bảo cho chơi audio nói chung và thiết bị nhạc số.

 

BOARD NGUỒN - Kinh nghiệm lựa chọn

Board nguồn có nhiều loại. Có thể chia theo cách triển khai mạch thành hai hướng chính:
Loại cổ điển sử dụng sò công suất, transistor và linh kiện rời.
Loại hiện đại sử dụng chip ổn áp tích hợp.
Với board nguồn dùng chip, hiệu suất thường rất cao, nhưng khó đánh giá bằng mắt thường. Vì vậy, khi lựa chọn cần xác định rõ chip sử dụng là loại nào và tìm datasheet để nắm được các thông số quan trọng như nhiễu, khả năng cấp dòng, độ ổn định và điều kiện làm việc.

Đối với nguồn cổ điển dùng linh kiện rời, cần xem sơ đồ mạch để đánh giá mức độ căn bản của thiết kế, đặc biệt là cách nắn dòng, lọc và ổn áp.

Theo kinh nghiệm thực tế, có thể đánh giá nhanh qua mức điện áp AC đầu vào của biến áp. Sau khi nắn dòng, điện áp DC lý thuyết xấp xỉ bằng điện áp AC nhân căn hai (thường tính gần đúng là 1,4 × UAC). Sau đó, mạch ổn áp sẽ hạ xuống điện áp DC mong muốn.

Thông thường, điện áp AC của biến áp càng cao hơn điện áp DC cần dùng thì khả năng ổn áp càng tốt, do mạch có đủ biên độ làm việc. Tuy nhiên, cái giá phải trả là nhiệt lượng sinh ra, do phần điện áp dư bị tiêu tán trên linh kiện ổn áp; trong nhiều trường hợp, tổn hao nhiệt có thể chiếm tỷ lệ lớn.

Vì vậy, với nguồn công suất nhỏ, việc duy trì dòng và điện áp ổn định tương đối dễ kiểm soát. Ngược lại, khi công suất tăng cao, bài toán tản nhiệt và chi phí linh kiện trở nên rất tốn kém, đòi hỏi thiết kế cẩn thận hơn, chuyên nghiệp nghiêm túc.
Đây là lý do nguồn linear công suất cao (dòng lớn) rất là chát xít, thách thức những người DYI giỏi, thường chính họ cũng phải đi mua chứ không DYI được.

 

Câu nói Nhất Điện - Nhì Phòng bây giờ rất được nhiều bác ứng dụng vì cái phòng nghe vốn không đơn giản, kể cả bố trí hay sắp xếp, chưa nói đến thay phòng khác.
- Vậy là ta cứ Điện mà chơi thôi, hệ quả là rất nhiều bộ âm thanh be bé, nho nhỏ và kể cả lỡ mua rất nhiều tiền đều chi chít các loại nguồn cấp.
- Tất nhiên sau khi giác ngộ và trả giá thì nó vẫn sẽ hay hơn thôi, ít nhất là chính chủ cũng nghĩ như vậy!
- Vì bản chất của nghe nhạc bây giờ là "nghe điện" nên công nghệ sẽ lên ngôi
- Nghĩ mà thương cái thời mấy ông Mozart, Beethoven thật, hồi đó chưa có điện mà...

 

Em ghét anh quá, toàn phá đám!

 

Việc thiết kế phòng nghe em không dám nói, Đối với phần điện bây giờ đa phần người chơi ta đang đi giải quyết phần ngọn, để giải quyết phần ngọn này vô cùng tốn kém, người chơi như bị thuốc vì cứ cắm dây xịn vào nó lại hay. Có nhiều bác không cảm nhận được khác biệt vì hệ thống điện nhà bác ấy tương đối đảm bảo hoặc thiết bị chưa đủ tốt để nhận ra.
Nếu nắm rõ nguyên lý, thiết kế đường điện ban đầu nghiêm túc thì không phải bỏ ra hàng mấy chục triệu để mua cái dây nguồn hiệu quả cho mình nhưng đi chia sẻ ít ai tin.
Câu "Nhất điện" đang bị lạm dụng, nó chỉ tốt cho những vụ chữa cháy, giải quyết phần ngọn!

 

Chơi Diretta thì yêu cầu về nguồn lại càng không cao về mặt công suất. NUC dùng nguồn DC 12V, mức 4A là đã chạy ổn định cho nhu cầu audio, lên 5A thì hoàn toàn dư dả. Với biến áp khoảng 80VA, xét cả kỹ thuật lẫn chi phí đều hợp lý. Ban đầu tôi cũng tính mua board nguồn và biến áp rời, nhưng cộng lại còn đắt hơn mua nguyên bộ, nên chọn phương án mua trọn bộ rồi tháo ra dùng theo ý mình.
Các board Raspberry Pi như Pi 4 hay Pi 5 được thiết kế chịu dòng lớn là để phục vụ đa tác vụ, cấp nguồn cho USB, SSD, PCIe và các ngoại vi khác. Điều đó không đồng nghĩa với việc chơi audio cần dòng cao. Khi chỉ làm Diretta Target hay network renderer, mức tiêu thụ thực tế thấp hơn rất nhiều so với thông số thiết kế.
Thực tế đo trực tiếp cho thấy SOTM SMS-200 Neo khi chạy audio chỉ tiêu thụ khoảng 5V – 0,85A. Đây là con số hoàn toàn bình thường với một thiết bị ARM chỉ nhận dữ liệu mạng và xuất tín hiệu số. Audio digital, đặc biệt là Diretta, vốn không tiêu tốn nhiều năng lượng. Thứ quyết định chất lượng không nằm ở công suất hay dòng danh định của nguồn, mà ở độ ổn định, mức nhiễu, khả năng đáp ứng dòng tức thời và cách thiết kế mạch nguồn.

Mấy con Pi dùng làm Target cũng tương tự, câp 2A tốt cho nó là ngon rôi, 2A bàng nửa tiền 4A câc bâc ạ. Audio tập trung vào nguồn tinh chứ không to. Công suất tiêu thụ là do hút chứ không phải là nguồn nhét.

Các bác lưu ý, Biến áp 80VA chỉ cho nguồn DC tầm 50 Watt thôi tùy theo hiệu suất board nguồn.

 

1 triệu rưỡi cho cái board này, mua thêm cái biến áp 6V-25VA của anh bạn ở Đá Bàn bàn hay Gió Cộng ở Sài Gòn là có cái nguồn ngon cho Pi4 làm Target.

 

Với một bộ vỏ nhôm CNC tầm trung khoảng 2 triệu, mainboard công nghiệp loại khá mạnh khoảng 2,5 triệu, thêm một con Pi tầm 1,8 triệu, mỗi thiết bị dùng nguồn riêng khoảng 2 triệu, phụ kiện lặt vặt chừng 500 nghìn; RAM, SSD và CPU đời cũ hiện nay rất rẻ, thì tổng chi phí chỉ khoảng 15 triệu trở lại là đã có một bộ đủ nghiêm túc để trải nghiệm.
Nếu muốn chơi ở mức cao hơn, có thể tìm SOtM cũ tầm 7 triệu rồi tiếp tục tối ưu nguồn, clock, cơ khí… thì tổng chi phí khoảng 20 triệu. Khi đó, chất lượng âm thanh cải thiện rất rõ, có thể nói là lột xác hoàn toàn so với thiết bị nguyên bản chưa độ.
Chọn khéo các board nguồn các bác ạ.

Bác nào độ Sotm SMS200 Neo trao đổi với tôi, tôi có duyên độ là vì cái nguồn tôi cắm nhầm điện, sau đó tôi tháo tung ra nhìn thấy 2 chân clock thiết kế sãn ta chỉ việc mua clock đúng tần số, trở kháng, áp cắm vào.

 

Nhờ những kiến thức chia sẻ trong Thread của bạn Excel Man, mình đã hoàn thành con Diretta Target của mình. Chân thành cảm ơn tinh thần chia sẻ của bạn Excel Man.
Đây là kết quả Target Ver 1.0 của mình:
- Case Streacom FC5
- Main B75M, Chip I3-3210, Ram 16gb
- Nguồn DC-ATX HDFlex Hifi 400W
- Nguồn AC-DC Unregulated (làm theo hướng dẫn của trang Auduophilestyle.com).
- Phần mềm Eunhasu.
+ Mình cài net 100mb/s thôi
+ CPU đặt tốc độ thấp nhất 1.6Ghz
- Host của mình là Phần mềm Linux chuyên cho Music do bạn HNE thiết kế + Roon Server.
*** Cảm nhận ban đầu ***
Mình xin gửi 3 clip nhờ các bạn đánh giá (nên sd tai nghe )
* Clip tham chiếu: nguồn nhạc Tidal nghe qua Roon + MS Le Player 4+
https://youtube.com/shorts/SwB9UUcMu-c?si=-oXKq43uaJwm-3yH
* Clip so sánh 1: cấu hình Roon + Host + Target + Le Player 4+ (DAC), Lan của Host và Target cắm vào Unmanaged Switch
https://youtube.com/shorts/DLIFp8i78zY?si=L7cAXYMa2ihsUOTT
* Clip so sánh 2: cấu hình Roon + Host + Target + Le Player 4+ (DAC), Lan của Target cắm trực tiếp vào cổng Lan2 trên Host.
https://youtube.com/shorts/6IO40kA65_4?si=9kj5YyEGGcgmpvwn

Một lần nữa xin cảm ơn Excel Man đã tạo cho mình cơ hội trải nghiệm.

 

Bộ âm thanh của bác nghiêm túc quá. Kiến thức là của nhân loại, em chỉ tổng hợp lại thôi. Có nhiều shop họ cài nếu các bác ngại, em thấy họ khá uy tín. Họ biết nhiều hơn em!

 

Những chia sẻ của bạn rất hữu ích cho các anh em thích vọc và trải nghiệm.
Cá nhân mình thấy hiệu quả của phương thức Diretta này rất đáng để thử.

 

Board nguồn và board của Host, Target là trung tâm sinh nhiệt, các bác để chúng xa nhau. Tôi để Host, Target ở 2 góc 2 bên phía sau, board nguồn đặt phía trước giữa 2 biến áp.
Trong trường hợp các Transitor đứng, gán tản nhiệt thì các bác nhổ nó ra rồi cắm phía dưới, dán Pad silicon dẫn nhiệt xuống sàn, lưu ý phải có cách điện ở vị trí bắt ốc để cách ly. Tránh ground và mass đấu vào nhau sẽ sinh nhiễu.

 

KẾT NÔI BÊN TRONG
Kiết nối bên trong vô cùng quan trọng, đặc biệt là thiết bị xử lý trung tâm, ưu tiên dây đa lõi và chống nhiễu (Em không trình bày chỗ này vì rất nhiều thread đã phân tích). Dây bên trong càng ngắn càng tốt tránh xếp chồng, dây DC ưu tiên một lõi tốt để định hình bên trong cho dễ. Chất liệu các bác cũng nên lựa chọn lợi âm theo hệ thống của mình.
Nếu muốn hạn chế đục khoét và kết ưu tiên kết nối ngắn cho diretta câc bác có thể mua những cái này kết nối mở rộng, kéo dai.
Có một số anh em đang dùng sai cổng. Cổng USB ra DAC ta dùng 2.0 thôi nhé, cổng 3.0 tốc độ cao sẽ nhiễu vì mạch dao động cao sai số cao đánh mất tinh tế của tín hiệu.

 

Thành phần giao tiếp giữa người và thiết bị căn bản. Ta không nên bỏ qua, nhất là lúc trục trặc.
Cẩn thận mua nhầm các bác nhé, rất khó tìm cho NUC

 

Việc độ clock có rất nhiều chi tiết nhỏ và mang tính đặc thù, đòi hỏi nền tảng kỹ thuật vững, sự khéo tay và kinh nghiệm thực hành. Em nắm được phần lý thuyết và có thể chỉ ra các điểm yếu về mặt nguyên lý, tuy nhiên hạn chế của em là ít trải nghiệm thực tế, không trực tiếp làm tay nghề như các bác thợ chuyên.
Thread này nếu đi sâu quá nhiều vào lý thuyết sẽ dễ gây mệt và khó tiếp cận, vì vậy em xin dừng ở phần lắp ráp và định hướng chung. Bác nào quan tâm có thể nhắn tin trao đổi riêng để cùng chia sẻ kinh nghiệm và cảm nhận khi nghe thực tế.
Rất mong các bác đã trực tiếp thực hành tiếp tục chia sẻ thêm, để anh em cùng học hỏi và hoàn thiện.

Ânh họa sỹ bỏ giúp em cái Icon của Microsoft Excel. Account của em là Excellent Man. Ka ka ka

 

Tôi xin dừng chia sẻ tại đây, cảm ơn các admin và diễn đàn, cảm ơn các bác theo dõi đóng góp.
Tôi cảm ơn bác @quatmo đã làm cho diretta nóng lên. Tôi nhận thấy nhiều bác trải nghiệm diretta là có sức góp công của bác rất nhiều.
Xin hết, vợ gọi đi nấu cơm rồi.

 

E hèm. Chẳng nhẽ tôi lại viết thêm phần chọn mainboard rồi nhiều thứ liên quan.
Host chọn loại mạnh, có 2 port mạng, thạch anh lộ dễ độ, Target chọn loại nhẹ linh kiện tốt dạng SBC (Single Board Computer) ăn nguồn DC12 Vol.
PI chỉ mạnh phần độ bằng HAT thôi, khổ nỗi Diretta chỉ hỗ trợ cổng USB, Cấp nguồn tốt như nhau SBC bỏ xa Rasspberry PI. Mainboard công nghiệp cũng cho tiếng dầy, sâu hơn Pi rồi.
Bác vi phạm quy định diễn đàn quảng cáo tùm lum, lỗi lôi kéo thành viên.
Tôi cũng tham gia một số hội nhóm nhưng tôi tôn trọng diễn đàn đó, không bao giờ tôi dẫn linh từ diễn đàn nọ qua diễn đàn kia. Quy tắc ứng xử cơ bản đó bác.

 

Sáng cuối tuần ngồi rảnh rỗi ngồi lọ mọ đã cài thành công Eunhasu cho con Macbook air 2013 bỏ xó bấy lâu nay, kèm roon cờ rách. Bác cài bản 0.5.5 trước và update lên là ok nhé. Nếu ở HN làm không được thì mang qua e hỗ trợ free cho ạ

 

OK. Logo sẽ là Excellent Man

 

Nguồn cho host và Target đã tốt, bỏ hết trung gian, switch và quang trong cách chơi này chỉ làm cho âm thanh xấu đi các bác ạ. Clip 2 và 3 khác nhau rất rõ
Ta không lạm dụng cách ly quang các bác ạ. Quá trình chuyển đổi Điện - Quang - Điện là quá trình sinh nhiễu rất mạnh. Cần phải đánh đổi cái nhiễu đó có nhỏ hơn cái nhiễu từ Host sinh ra không.

 

Không thể chỉ bằng một vài lần nghe mà đánh giá được vậy bác. Trừ khi bác có máy móc chuyên dụng đo đạc trước vs sau cách ly hoặc switch. Host -> Target đơn thuần nó cũng chỉ làn kết nối LAN như những thiết bị hiện hữu!

 

Switch bản thân nó là thiết bị hỗ trợ đa kết nối trong hệ thống IT, nên không thể không có.
Bản thân switch cũng phải có “trái tim” cùng nhịp đập với các thiết bị khác theo chuẩn Gigabit để đồng bộ việc trao đổi dữ liệu cùng tốc độ; nó có biến áp cách ly ở mức vừa phải để hạn chế nhiễu.
Trong IT, truyền dữ liệu quang là điều ai cũng nắm rõ: mục đích chính là giảm suy hao để truyền đi xa hơn. Với audio, quang có thêm tác dụng là cắt được một phần nhiễu trong hệ sinh thái điện “bẩn”, nên có hiệu quả nhất định.
Tuy nhiên, cần nhìn thẳng vào bản chất kỹ thuật: cơ chế chuyển đổi Điện – Quang – Điện tự nó là một cơ chế sinh nhiễu.
Thực tế là tôi không có nhiều trải nghiệm thực tế, nhưng tôi hiểu được nguyên lý nên có thể rút ra những kết luận đúng về mặt bản chất mà không nhất thiết phải dựa hoàn toàn vào trải nghiệm nghe.

 

Xin nhấn mạnh một lần nữa: switch và cách ly quang có vai trò điều hòa việc trao đổi dữ liệu giữa nguồn (source) và đích (destination). Cơ chế này có ý nghĩa với nhiều giao thức mạng truyền thống.
Tuy nhiên, với Diretta, vai trò đó gần như không còn. Trong mô hình Diretta, Target giữ vai trò Master, còn Host là Slave. Luồng dữ liệu được điều khiển theo cơ chế phụ thuộc nhịp tiêu thụ, trong đó Target quyết định thời điểm và lượng dữ liệu cần truyền, còn Host chỉ truyền khi có yêu cầu từ Target.
Vì vậy, nhịp truyền dữ liệu không còn do mạng hay các thiết bị trung gian quyết định. Các thành phần như switch hay cách ly quang chỉ còn đóng vai trò hạ tầng truyền dẫn vật lý, không tham gia điều phối timing logic của luồng dữ liệu trong Diretta.
Bọn trung gian này bỏ đi nếu có thể (trường hợp host sinh nhiễu thấp), chính vì vậy SOTM họ mới gọi mô hình kết nối này là Hiend Connectiom.
Ngày xưa chưa có Diretta tôi đã nghĩ đến cách kết nối này nhưng hầu như không có giao thức nào cho phép.
Truyền dẫn trong Diretta cũng giống như trong thực tế, lời nói trực tiếp giữa người nói và người nghe sẽ chính xác hơn việc phải qua trung gian.

 

Bác mượn cái nguồn cho NUC bằng nửa cái cách lý quang thôi (Tôi giả sử bác đang dùng cách ly quang của LHY) rồi bác sẽ nhận ra rằng sau khi cắm trực tiếp bác sẽ quăng cái cách ly quang này đi vì nó vô vị.
Nhớ quay clip chia sẻ với anh em kiểm chứng nhé.

 

Mấy còm trước em chia sẻ về việc quá trình biến đổi Điện - Quang - Điện là quá trình phát sinh nhiễu rất mạnh, nay em trình bày để xóa đi nghi ngờ của các bác.
Trong lĩnh vực IT, Truyền dữ liệu bằng cáp quang nó có một nhiệm vụ là truyền dữ liệu đi xa, tốc độ cao dung lượng lớn ít suy hao vì cáp quang tốt duy trì phản xạ toàn phần, do vậy mà dữ liệu từ nguồn tới đích gần như được bảo toàn, nó vô cùng ưu việt.
Trong Audio thì không phải như vậy, Trong Audio cần hướng đến một quá trình gửi và nhận dữ liệu đầy đủ, đúng lịch trình, đúng cự li về thời gian.

Với Audio chúng ta dùng thiết bị đắt tiền đến đi chăng nữa thì quá trình Convert Điện - Quang, Quang - Điện có tốt đến mấy cũng tuân thủ nguyên lý sau:

Quá trình Điện → Quang (E → O)
Media converter tạo xung quang từ clock nội, Clock nội này độc lập về phần cứng với clock của thiết bị phía trước, sau nó chứ không phải lấy từ clock đồng bộ (Clock Master toàn hệ thống).
Xung điện vào được lấy mẫu và phát lại theo clock nội của converter, sự sai khác pha/tần số giữa hai clock → mất đồng bộ thời gian, nhiễu nguồn cấp cho driver quang → jitter được chồng thêm lên xung quang.

Quá trình Quang → Điện (O → E)
Xung quang đến được thu từ đầu phát quang và tái tạo xung điện, clock đầu ra được khôi phục từ xung quang (không phải clock gốc), jitter từ phía phát được chuyển tiếp sang clock khôi phục dẫn đến nhiễu nguồn, ngưỡng so sánh, khuếch đại tốc độ cao → jitter tái sinh, xung điện đầu ra không còn đồng bộ thời gian với clock ban đầu

KẾT QUẢ:
- Có lợi: Dùng cách ly quang tránh được nhiễu cao tần, sóng điện từ cho các thiết bị phía sau, phía trước tác động lên nhau...
- Có hại:
+ Converter tạo xung theo clock nội độc lập → phá đồng bộ clock gốc
+ Jitter từ nguồn và từ các lần chuyển đổi được chuyển tiếp và tích lũy và cộng dồn qua chuối thiết bị trung gian.

Rất nhiều bài quảng cáo nhằm "thần thánh" hóa cách li quang hoặc người viết không không có chuyên ngành, chỉ nhìn phiến diện về ưu việt của việc truyền dữ liệu quang, Họ gán ghép ưu việt của truyền dữ liệu quang thành ưu việt của thiết bị cách ly quang. Họ không nhìn ra hoặc cố tình không trình bày quá trình chuyển đổi ấy là quá trình sinh nhiễu.

Các bác ạ, chơi audio, ta nên chơi theo triết lý "LESS IS MORE". Tập trung vào tinh gọn và tinh tế sẽ tốt hơn với việc phức tạp hóa thiết bị, con đường tốt nhất để tối thiểu chi phí, tối đa hiệu quả.