Gần đây phong trào ráp ampli đèn có vẻ rất sôi nổi, nhưng em nhận thấy đặc điểm chung là nặng tính thực hành, sao y bản chính các mạch mẫu là nhiều. Vì thế khi vào thực tế, các linh kiện không đúng như yêu cầu, thông số mạch điện khác với lý thuyết làm cho nhiều người bối rối. Em mở topic này mời các chiên gia và các bác nhiều kinh nghiệm vào thảo luận những vấn đề liên quan đến thiết kế tầng công suất của ampli đèn, hy vọng sẽ phần nào giúp ích cho phong trào DIY: - phương pháp khai thác công suất tối đa với độ méo tối thiểu đối với một mạch cho trước - kinh nghiệm chọn đèn thích hợp với OPT đã biết thông số - nếu có đèn rồi chọn OPT như thế nào - tính toán nguồn điện, phân cực cho đèn thế nào là tối ưu - phân loại các mạch công suất, ưu nhược điểm từng loại - các phần mềm bổ trợ cho thiết kế v.v. Thôi em đi ngủ đây, mời các bác tiếp(mong các bác đừng giấu nghề )
Nghe tự ái dễ sợ. Nhưng mà ngẫm lại mình có nghề đâu mà giấu ? THực ra hầu hết các amp đèn của anh em trong hội DIY SGN đều chẳng theo mạch của thằng tây nào cả, chúng em tự thiết kế với nguyên tắc đại loại như sau ( xem hình vẽ ) Nói chung ampli Single end thường có 3 phần, Prề, drive và công suất. Với tầng 1, ta cho nó chạy tối ưu i chang như datasheet ( class A1 ), nguyên tắc chung là bias phải lớn hơn 1 V để vặn hết Volume không bị vỡ. Tâng 2 được nối với tầng 1 bằng tụ hoặc trực tiếp, khi tính toán sao cho bias của đèn lớn hơn hoặc bằng gain của đèn 1 ( VD đèn đầu 6SN7 có mu=20 thì đèn kế nên có bias cao hơn 20V 1 tí để không lấn sang class bên cạnh ). Cách tính đèn công suất cũng tương tự như vậy. Ngoài ra cũng phải để í 1 chút khi tính toán điện trở Anod của đèn đầu, sao cho sụt áp trên nó phải lớn hơn gain của đèn, cái này các cụ bảo là để tránh Sin bị xén ngọn. Chỉnh cái này cũng dễ thôi bằng cách thay đổi cao áp 2 cho phù hợp. Em chỉ biết có thế và đang áp dụng cho tất cả các ampli đã lắp, Phần hồi tiếp xin mời bác thanhtruc03 tiếp tục. Hồi xưa đọc schema của khoai tây thấy ngợp quá, mà đèn đúng như yêu cầu thì khó kiếm, thôi thì cây nhà lá vườn có cái gì xào cái ấy vậy. Vấn đề méo thì cứ đè cái chỗ đặc tuyến đẹp nhất ấy mà chạy. Bóng nào cũng có chỗ hay chỗ dở, cứ làm hết mới thú vị. OPT tự vấn lấy, nếu không được thì đè ông Teablue, rùmbeng... Mời các bác bóng bàn nhằm học hỏi kinh nghiệm, " mong các bác dừng dấu nghề " Laughing Laughing _________________
Đề nghị bác VIA ko nói tiếng Quảng nhá, anh em ko hiểu lại suy đoán linh tinh thì chêt... :mrgreen: nhân tiện e đang tính làm tiếp 300B or 845 SE mono bác có mạch nào pót cho e phát :mrgreen: ké các bác tý , đừnh xoá bài của e nhá :mrgreen:
tôi có câu này hỏi nơi ngớ ngẩn , nếu có gì không phải các bác bỏ quá cho chả là tôi đang định lắp 6c33c OTL vì lười không muốn làm thêm mạch bias cho 6c33c nên tôi định chạy bias tự động hỏi làm như vậy có được không bác
Lát nữa em mới nhờ mod xoá đây là cái 845 em chuẩn bị dùng cho đại hội Sumo, tuy nhiên muốn dùng nó bác phải mua thêm 1 con rề Conrad Johnson LS17 nữa. :lol: :lol:
ỐI rời tuyền đồ hiệu ko à, phen này các sumo khác coi chừng à nha. có lẽ đợt tới e phải thuê của bác để đi đọ ăn amp với quả bán dẫn 4k usd mới được, chứ e lắp thì mùa quýt cũng chả chắc :mrgreen:
Hồi chưa biết gì, em cứ nghĩ là hãng làm amply đèn phải có bí quyết gì ghê gớm lắm. Thực ra là chẳng có bí quyết gì. Cứ chiếu theo đặc tuyến mà cho chạy, linh kiện tốt là tiếng hay. Chấm hết. Do vậy, nhiều bạn lười biếng vẫn vẽ mạch theo kiểu lấy râu ông nọ cắm cằm bà kia, vẫn chạy tốt. Về méo thì dù đã đè đúng chỗ đặc tuyến đẹp, vẫn méo. VD: 845 méo 5%. Cho nên mới phải hồi tiếp để sửa méo. Về lý thuyết thì amply đèn càng hồi tiếp nhiều tiếng sẽ càng ít méo và càng giống với bán dẫn. Tuy nhiên, nhược điểm của hồi tiếp là làm giảm dải động, nên nghe nhạc êm dịu thì ok, còn nhạc hoành tráng thì khó đáp ứng được. Do vậy, người ta phải tính toán mức hồi tiếp vừa phải để chơi được nhiều loại nhạc. Những amply công suất nhỏ dưới 10W có thể không cần hồi tiếp, nhưng công suất lớn hơn thì cần có hồi tiếp mới khai thác được hết công suất mà không méo. Không có hồi tiếp thì mang tiếng cái amply 20W nhưng không dám mở lớn, chỉ mở nhỏ nhỏ mức dưới 10w, vậy thà làm amply công suấtnhỏ cho đỡ tốn điện. Nói vậy thôi chứ nhiều bạn tay nghề cao, vẫn có thể khai thác công suất 20W mà không cần hồi tiếp. Hồi tiếp còn giúp mở rộng băng thông (dải tần số). Những cái amply cho tiếng mid lồi thường là không dùng hồi tiếp, hoặc hồi tiếp ít. Nhiều người cho như vậy là hay. Nhưng thực ra, là do thiếu bass, treb nên cảm giác mid lồi ra. Có hồi tiếp sẽ giúp tiếng đều 3 dải, và mid không lồi nữa. Nhưng nói về hay thì vô chừng, có người cho là đủ bass, treb mới hay, có người cho là mid lồi mới hay. Tất nhiên là vẫn có người tay nghề cao, hoặc khéo chọn đèn nên không cần hồi tiếp, tiếng vẫn đều 3 dải. Hồi tiếp còn giúp triệt những âm họa (méo hài) nên tiếng nhanh, gọn, dứt khoát, bass chắc chắn và giảm đuôi, tóm lại là tiếng trung thực hơn. Tuy nhiên, nói cái này cũng vô chừng vì có người thích tiếng chậm lờ đờ hơn
Xem hình vẽ xong mới biết là bác này tính cuội giống tui, dưng mà bác này làm nhiều ampli rồi nên chắc là cũng có thể tin tưởng được ha...
Em đọc trên một forum nước ngoài từng thấy có khuyến cáo thế này: muốn tránh cho đèn công suất khỏi bị "đi về nơi xa lắm", lấy điện áp anode chia cho gain của đèn, rồi nhân với 110%, ra một trị số X nào đó. Bias của đèn công suất nên đặt gần với trị số X. VD: gain của EL 34 là 10,5. Nếu Ua = 250V, bias nên để là: (250/10.5)*110% ~ (-) 26V. Nếu cứ data sheet mà chiếu thì trong VD trên, EL 34 không chạy ở class A1 mà sang A "trượt" mất rồi! Các cao thủ cho hỏi công thức đó có cơ sở nào không? Có công thức nào áng chừng set bias cho tầng công suất để khỏi phải mở data sheet của đèn ra tra?
Cái đoạn: "đè vào chỗ đặc tuyến đẹp nhất" em chưa rõ lắm. Làm sao để biết thế nào là đẹp nhất? Có một cao thủ nói là: "Nên đẩy công suất của đèn càng gần đường giới hạn công suất càng tốt, chơi Ua càng cao càng tốt" Sau khi so sánh trên một số mạch do cao thủ này thiết kế với đáp tuyến, em nhận thấy rằng phần lớn đều xài Ua cao và Ia thấp. nghĩa là phía gần với trục hoành. Khác khá xa so với các thông số mà nhà sản xuất khuyến cáo. Em kô biết chất âm nó thế nào? Các bác nào khai thác rồi thì cho biết í kiến với. Ý kiến của bác NNHT thật hay, và nghe rất hợp lý, em kô có ý kiến gì phản bác cả. Các bác nào thích trung lồi cho ý kiến với. Ở đây đã ai làm 300B SE có hồi tiếp chưa? Bác NNHT có thể giải thích tại sao khi làm hồi tiếp nó lại có những ảnh hưởng như vậy tới âm thanh? Bác giải thích kiểu nó định lượng một chút, và bơm thêm tí hàm lượng kỹ thuật vào được không? thế nó mới rõ/
Chào cả nhà Cho tôi có vài ý kiến nhỏ Trước tiên mới các bác xem hình minh họa Thông thường để biết đâu là đoạn đặc tuyến đẹp , người ta quan sát trên đặc tuyến lứoi ( Bên tay trái ) . Phần này thường có hai đoạn : đoạn nhỏ ( từ điẻm B giao với trục hoành ) . Đoạn này sẽ là sẽ là đoạn đẹp nhất với tín hiệu nhỏ như từ Output của CD , đặc biệt từ Phono ( các dao động diện cơ nguyên thủy cực nhỏ từ khung dây trong từ trường hoặc dao động điện xuất hiện bởi hiệu ứng dao động cơ thạch anh của đầu Pick-up) . Sử dụng đoạn này thương Ia của đèn bé và Ra do đó lớn , hay μ của tầng khuyếch đại lớn . Do các dao động diện cơ nguyên thủy cực nhỏ nên tín hiệu vào thuờng chỉ chạy trên đoạn đường thẳng nhỏ và biên độ hai đỉnh tín hiệu luôn được khuyếch đại đầy đủ ( Không bị cắt xén hoặc méo ). Đoạn này để THIẾT KẾ PRE . Đoạn tiếp theo là đường cong NÊN TRÁNH HOÀN TOÀN . Tín hiệu đầu ra bị biến dạng khủng khiếp Đoạn thứ ba là đoạn thẳng nhất , chiếu sang đặc tuyến Anode ( Bên tay phải ) , điểm A phải nằm trên đường Ug tương ứng ( Chiếu xuống trục hoành , bên tay trái ) . Ia trên đoạn này thường rất lớn , và cũng là ĐẶC TRƯNG CHO CLASS A , hệ số khuyếch đại μ của tầng nhỏ . Do vậy phần này phù hợp cho tầng KHUYẾCH ĐẠI CÔNG SUẤT . Đúnng nhưng chưa chính xác . Khi Ua quá cao , hãy tịnh tiến song song từ điểm A theo chiều tăng Ua , khi ấy tín hiệu Input (Màu xanh ) chỉ còn được khuyếch đại nửa trên : Đây là Class B , C và nếu Ua quá cao nữa , đây là chế khuyếch đại GIÁ TRỊ ĐỈNH CỦA TÍN HIỆU , chỉ dùng cho các máy phát sóng cao tần , không ứng dụng cho Audio vì tín hiệu bị cắt xén nghiêm trọng , cái mà người chơi gọi là méo . Do vậy Ua chỉ tăng có giới hạn ( Có công thức tính , không tiện lạm bàn ) Đây là vấn đề hay , hiện nay có nhiều sự nhận thức , có cả sai lệch do nghe đồn thổi , mong chúng ta có dịp quay lại chủ đề này như một topic . Hay là bạn mở đi ? Nếu dựa vào đặc tuyến EL34 tại Ua=250VDC , Ubias=-13.5 đến -14.5 Class A , còn Class B thì bias từ -38 đến -32v . Đúng như bạn viết ở dòng tiếp : Trượt . hay là ta hạn chế sử dụng công thức này ? Cá nhân thiển ý tôi nghĩ , kinh nghiệm chỉ áp dụng cho xử các lỗi tốt trong khi tìm kiếm sự chuẩn hơn là dùng kinh nghiệm để đạt đến sự chuẩn mực . Nếu ai đó trong chúng ta thử sưu tập rất nhiều Sche Class A , rồi tính toán trên cơ sở dữ liêịu đèn mà xem , chúng không đi ra khỏi các công thức cơ bản mà các CỤ thời Tube để lại đâu . Vài ý kiến nhỏ , mong các bạn cho ý kiến xây dựng . Có văn từ sai sót thì cũng bỏ quá . Thân