Tự kích - Hiện tượng, nguyên nhân & giải pháp?

Discussion in 'Trao đổi, thảo luận về kỹ thuật' started by metalhead, 11/12/08.

  1. metalhead

    metalhead Advanced Member

    Joined:
    15/2/07
    Messages:
    3.287
    Likes Received:
    31
    Mời các cao thủ, đặc biệt là các bác đã từng công tác bên lĩnh vực cao tần, vào bàn luận về các vấn đề xung quanh hiện tượng "tự kích" (oscillation) với ạ, chủ yếu về các mặt sau:
    - Khi mạch bị tự kích thì sẽ có hiện tượng gì?
    - Làm thế nào để biết mạch có bị tự kích hay không?
    - Nguyên nhân do đâu?
    - Các biện pháp phòng tránh & khắc phục?
    Em hay lắp các mạch amply/pre có gain cao và cấu trúc tương đối phức tạp hơn so với các mạch audio thông thường, nên vấn đề này là khá quan trọng với em, tuy nhiên hiểu biết/kiến thức của em còn hạn chế nên không hiểu lắm về khoản này. Kính mong các bác đóng góp ý kiến giúp đỡ em với ạ :D
     
    Tags:
  2. super_voz

    super_voz Advanced Member

    Joined:
    24/8/06
    Messages:
    346
    Likes Received:
    0
    Location:
    Ở nhà
    Em toàn dùng con 68p để trị cái vụ này :mrgreen:
     
  3. ThuyLT

    ThuyLT Advanced Member

    Joined:
    4/12/05
    Messages:
    3.404
    Likes Received:
    80
    để có câu trả lời chính xác có 2 điều cần hỏi thêm bác :

    1-" lĩnh vực cao tần" bác đang hỏi là khoảng tần số bao nhiêu ?
    2 - mạch bác đang lắp "phức tạp hơn các mạch Audio thông thường" có thể post lên được không ?
     
  4. DIY-lover

    DIY-lover Advanced Member

    Joined:
    12/8/07
    Messages:
    7.338
    Likes Received:
    88
    Location:
    TBG - HCMC
    Nếu Bác post mạch lên, Em sẽ cố tìm cách giải quyết.
    Còn nói phương pháp chung chung thì hết cả giáo trình điện tử mới đủ :mrgreen:
     
  5. metalhead

    metalhead Advanced Member

    Joined:
    15/2/07
    Messages:
    3.287
    Likes Received:
    31
    Có thể em đặt vấn đế chưa đúng, nhưng ý của em khi nói đến "lĩnh vực cao tần" là do theo thiển ý của em, hiện tượng tự kích có nguyên nhân & cách giải quyết liên quan nhiều cách bố trí, sắp đặt linh kiện cũng như dây dợ khi DIY, và món này thì các bác nào đã từng công tác bên vô tuyến điện chắc hẳn sẽ nắm rõ và có kinh nghiệm.

    Mạch mà em thường lắp là các mạch dành cho amply đánh đàn (guitaramp), so sánh với "các mạch Audio thông thường" (mà ở đây em nhắm đến các mạch Hifi/Hiend mà bà con ta hay lắp) thì chúng có cấu trúc phức tạp hơn: nhiều tầng hơn, nhiều linh kiện hơn vì có đủ các tầng chỉnh gain, chỉnh tone... và hệ số khuếch đại cũng cao hơn... Chính sự khác nhau này đã khiến cho những mạch mà em lắp có nguy cơ bị tự kích rất cao, và điển hình là với các hiện tượng mà em thường gặp: xì, rè, hú, rít, thậm chí kêu bần bật theo chu kỳ :mrgreen:

    Để lấy ví dụ, em xin đưa ra 2 trường hợp em vừa thi công xong:
    - Mạch này em lắp xong thì im re, hầu như không ù xì gì mấy, dù đã vặn tất cả các knob (gain, volume, cũng như bass, treble) lên tối đa: Ax84's October Club
    - Mạch này em lắp xong thì có hiện tượng tự kích: rè, xì, khá rõ rệt ngay cả khi đặt các knob ở vị trí 12h. Ngoài ra còn bị rú rít, sau khi đảo chiều đấu OPT cũng không giải quyết triệt để được, và hiện tượng này tăng lên khi tăng bias (tiếng rít to hơn). Fender Twin 5E8A

    Mời các bác so sánh 2 trường hợp và cho ít í kiến giúp đỡ :mrgreen:
     
  6. DIY-lover

    DIY-lover Advanced Member

    Joined:
    12/8/07
    Messages:
    7.338
    Likes Received:
    88
    Location:
    TBG - HCMC
    Trên sơ đồ Em thấy con 12AY7 thứ 3 có nối tầng trực tiếp từ Anode đến lưới, Bác thêm con điện trở ~1k vào giữa chổ này. Rất nhiều khả năng dao động xuất phát từ đây.
    Để tìm nơi xuất phát dao động đơn giản là dùng cái OSC mà dò rồi loại trừ dần đến khi các định được vị trí dao động => tùy trường hợp mà xử lý.
     
  7. metalhead

    metalhead Advanced Member

    Joined:
    15/2/07
    Messages:
    3.287
    Likes Received:
    31
    Tình hình là Scope thì em không có nên phải sửa mò bác ạ :(

    Bác nào có kinh nghiệm thì có thể vào đây cho chút ý kiến về môn đi dây (lead dress) được không ạ, theo em đây là 1 trong những nguyên nhân trực tiếp gây ra tự kích trong máy.
     
  8. Cominup

    Cominup Advanced Member

    Joined:
    4/12/05
    Messages:
    3.343
    Likes Received:
    13
    Cái môn tự kích này rất hài hước.

    Ngày trước em cũng bị, thì dùng điện trở nối vào lưới như bác Đíp làm thì cũng hết, nhưng sau khoảng 2 tháng chạy ổn định, em lắp lại điện trở nhỏ hơn theo đúng thiết kế thì lại hết tự kích.

    Rồi kế đến cái đoạn bị bụp hoặc thòi ra thụt vào ở loa khi bật tắt công tắc cũng thế. Sau khi dùng thời gian dài thì lại giảm đi và gần như không nhận thấy.

    Cái đấy có được gọi là chạy rà không hở các bác?
     
  9. phoma

    phoma Advanced Member

    Joined:
    9/12/08
    Messages:
    79
    Likes Received:
    40
    Các bác ơi ! giúp em với. Em có cái power,mỗi khi nghe xong em tắt công tắc nguồn là nó kêu bụp một tiếng ở cặp loa nghe khó chịu lắm. Các Bác chỉ dùm em cách khắc phục với. Em xin cảm ơn trước. :( :(
     
  10. quangtinh

    quangtinh Advanced Member

    Joined:
    15/7/06
    Messages:
    63
    Likes Received:
    24
    Bác mắc ở 2 đầu của công tắc một chiếc tụ không phân cực 0.68Mf 275V xoay chiều (tụ này bán rất nhiều ở chợ trời) chắc chắn là sẽ hết hiện tượng đó ngay.
     
  11. Cominup

    Cominup Advanced Member

    Joined:
    4/12/05
    Messages:
    3.343
    Likes Received:
    13
    Quả bụp này phê lắm, em mắc các loại tụ tá lả bùng binh mà chỉ giảm chứ không hết, vẫn thò ra thụt vào như thường, hề hề! Chỉ có cách chuẩn nhất là dùng delay cao áp hoặc lắp thêm bảo vệ loa mới triệt để thôi. Còn không thì cứ sống với lũ cũng chẳng sao. hề hề!
     
  12. mamsua

    mamsua Advanced Member

    Joined:
    3/4/08
    Messages:
    99
    Likes Received:
    6
  13. Virgo

    Virgo Moderator

    Joined:
    2/12/05
    Messages:
    2.225
    Likes Received:
    28
    Location:
    VNAV.VN
    Nối tụ // tiếp điểm là để chống đánh lửa khi tắt - bật.

    Như vậy sẽ có 2 ưu điểm :
    1. Chống hiện tượng phát ra tiếng kêu ở loa ... ( cái này bạn đã nói ở trên )
    2. Tiếp điểm trong công tắc dùng lâu hơn, bền hơn....
     
  14. mamsua

    mamsua Advanced Member

    Joined:
    3/4/08
    Messages:
    99
    Likes Received:
    6
  15. phoma

    phoma Advanced Member

    Joined:
    9/12/08
    Messages:
    79
    Likes Received:
    40
    Em cảm ơn các bác đã chỉ cách khác phục cái bệnh nan giải này. Em sẽ làm thử ngay xem sao. Một lần nữa xin cảm ơn các bậc sư huynh ! :!:
     

Share This Page

Loading...